12 Nguyên Tắc Bất Biến trong Đầu Tư Chứng Khoán


Chào bạn,

Tôi là Khải. Cách đây 8 năm, ngày còn ngồi trên ghế đại học, tôi thường suy nghĩ và đặt những câu hỏi kiểu như:
➢ Sau này tôi sẽ làm gì? Tôi không muốn một công việc đầu tắt mặt tối sáng 7h đi làm, tối 5h về nhà.
➢ Làm sao mua nhà Sài Gòn giá trung bình từ 1 đến 2 tỷ nếu lương của tôi chỉ ở khoảng 20 - 30 triệu/tháng, đã thế còn chưa trừ chi phí?
➢ Có con đường nào giúp tôi đi đến tự do tài chính không?
➢ .....
Trăn trở rất nhiều với những suy nghĩ triền miên giống như vậy, tôi quyết định vừa hoàn thành chương trình học, vừa nghiên cứu để tìm ra một hướng đi mới.

Và cuối cùng, tôi biết được có một lĩnh vực có thể giải quyết tất cả những câu hỏi trên. Đó chính là ​đầu tư chứng khoán. Từ kiến thức góp nhặt trong ghế nhà trường cho đến những quyển sách thịnh hành về đầu tư như “Dạy con làm giàu” – của Robert Kiyosaki, tôi nhận ra rằng chỉ có con đường đầu tư “thực thụ” mới có thể giúp giải phóng bản thân khỏi những ràng buộc về công việc và giúp cuộc sống thêm thú vị. Tuy nhiên thực tế không dễ dàng như việc đọc sách, những lần đầu tư đầu tiên với thắng lợi liên hoàn, tôi bị ảo tưởng mình là một nhà đầu tư đại tài, đánh đâu thắng đó. Tôi không những dành hết số tiền của mình mà còn đi vay thêm để mua cổ phiếu. Cuối cùng thì thị trường đã cho tôi một bài học nhớ đời. Thất bại ê chề, năm 2012, tôi gần sụp đổ hoàn toàn.

Tuy nhiên tiếng nói bên trong luôn như muốn cất lên “hãy đứng dậy” và giúp tôi tìm thêm nghị lực vượt qua thất bại tạm thời.

Sau 8 năm trải nghiệm lĩnh vực đầu tư chứng khoán, điều quan trọng nhất tôi đúc kết được đó chính là khối kiến thức vô giá và xây dựng cho mình một​phương pháp đầu tư chuẩn mực và bộ 12 Quy tắc đầu tư, có thể áp dụng cho bất kỳ ai muốn đầu tư thành công. ​Với việc áp dụng toàn bộ 12 công thức này tôi đã lấy lại tất cả những gì đã mất trong những năm tháng đầu tham gia thị trường và đạt tỷ suất tăng trưởng hơn 300% trong năm 2016 và 2017. Tôi hầu như không cần dành thời gian hàng ngày để theo dõi cổ phiếu và thoải mái làm những điều mình thích trong khi danh mục vẫn tăng trưởng thêm từng ngày.

Nếu bạn đang đầu tư, tôi không muốn các bạn mắc sai lầm giống như tôi đã từng phạm phải trước đây, từ đó có thể rút ngắn 3 – 5 năm thời gian tự tìm hiểu kiến thức đầu tư trên thị trường. Chúng ta giống hệt như những con cá bé trong đại dương bao la, nếu không biết bám sát vào nhau thì sẽ bị “cá mập” nuốt chửng! Tôi tin rằng với kinh nghiệm hơn 8 năm đúc kết 12 nguyên tắc bất biến này các bạn hoàn toàn có thể chinh phục mục tiêu đầu tư của mình. Nếu chứng khoán là lĩnh vực đầu tư mà bạn lựa chọn, vậy ai sẽ là đàn cá bơi cùng bạn? Giúp bạn vượt qua thời gian đầu tìm hiểu và từng bước đi lên? Khai ​rất vui nếu bạn đọc được những dòng này và cũng sẽ rất vinh dự nếu có được cơ hội đồng hành cùng bạn chinh phục những nấc thang thành công trong đầu tư.

#1 Sử dụng tiền nhàn rỗi

Trong lĩnh vực đầu tư, bất kỳ nhà đầu tư nào cũng phải chấp nhận một sự thật rằng: lợi nhuận luôn luôn song hành với rủi ro . Cho dù bạn là một nhà đầu tư kiệt xuất, chắc hẳn vẫn có những lần cam chịu thua lỗ.

Giả sử số tiền bạn đang đầu tư đáng lẽ ra sẽ dành để chi tiêu cho gia đình hay xấu hơn tiền đó là tiền bạn vay mượn. Giá cổ phiếu thì cứ biến động liên tục làm cho tài khoản của bạn tăng giảm thất thường. Chẳng may bạn đu đỉnh từ lúc VNIndex 1200 điểm và thị trường tiếp tục giảm mạnh như trong tháng 10 vừa qua. Đứng trong hoàn cảnh đó bạn cảm thấy như thế nào? Tôi đoán là rất khó chịu, đầu óc nặng trĩu đúng không?

Tôi đã từng chứng kiến nhiều người vay ngân hàng, vay người thân để đầu tư chứng khoán và hầu hết đều không có kết quả khả quan. Áp lực từ việc trả nợ đè nặng, sẽ là yếu tố ngăn trở bạn chạm tay vào thành công.

Vậy lời khuyên của tôi đưa ra cho bạn là gì? Hãy dùng tiền nhàn rỗi. Tức là khoản tiền dư ra, sau khi trừ đi mọi chi phí ước tính của cả gia đình trong vòng 6 tháng đến 1 năm tới. Khi bạn có được con số cụ thể thì tôi vẫn khuyên bạn chỉ nên dùng 40%​ số tiền đó dành cho đầu tư chứng khoán. Như thế tâm lý bạn hoàn toàn thoải mái để có một quyết định vào lệnh hợp lý.

#2. Bắt đầu với số vốn thật nhỏ

Bạn có số tiền 500 triệu, hãy bắt đầu việc đầu tư với 50 triệu đồng. Hoặc bắt đầu bằng giao dịch demo (đầu tư trên phần mềm ảo), cho đến khi nào bạn có phương pháp tốt và quen dần với nó, thì lúc đó hãy bắt đầu bằng tiền thật.

Việc này sẽ giúp bạn giảm thiểu rủi ro khi mới tìm hiểu chứng khoán, bạn vừa có thể trải nghiệm thị trường mà vẫn đảm bảo an toàn cho khoản vốn đầu tư nếu chẳng may thị trường diễn biến xấu.

#3. Cẩn thận bất cứ khi nào bạn cảm thấy quá tự tin

Trong cuộc sống tự tin là một điều tốt, nhưng trong đầu tư đừng để cảm xúc thể lấn át lý trí , đôi lúc bạn cần phải kiềm chế sự tự tin lại, bởi nó có thể làm cho chúng ta ra những quyết định thái quá. Khải cũng đã từng như vậy, nghĩ rằng kèo này chắc thắng 80% thế nên đặt mua nhiều hơn mức bình thường, sử dụng margin, mà vô tình không biết mình đang ở trong trạng thái rủi ro rất cao.

Tự tin cũng làm bạn mất kiểm soát trước các quy tắc đặt ra. Ví dụ: rất nhiều người tự đặt ra mức cắt lỗ nhưng vì tin tưởng bản thân doanh nghiệp có thương hiệu, uy tín nên đã nắm giữ và hiện giờ mất hầu như tất cả tiền vào các cổ phiếu như: Hoàng Anh Gia Lai (HAG), Tân Tạo (ITA), Y Tế Việt Nhật (JVC), v.v...

#4. Không “đứng núi này trông núi nọ” trong giao dịch

Phần lớn nhà đầu tư bị thiếu kiên nhẫn trong những lúc ngồi “canh giá”, khi đó tín hiệu từ đâu cứ phát ra liên tục, cơ hội đầu tư xuất hiện nhiều hơn và nếu cổ phiếu họ đang nắm giữ cứ mãi xập xình dậm chân tại chỗ, khoảnh khắc này rất dễ đưa đến những quyết định vội vàng.

Những nhà đầu tư/trader chuyên nghiệp luôn xây dựng một chiến lược đầu tư cụ thể ngay lúc thị trường còn đang đóng cửa. Như một con sói đi săn, họ kiên nhẫn, đến khi tung cước thì gần như chắc chắn tóm gọn được con mồi.

#5. Tạm nghỉ ngơi sau 1 khoảng thời gian

Đầu tư cũng giống như một hành trình, khó khăn gian khổ bao nhiêu thì thành công sau này mỹ mãn bấy nhiêu. Và hành trình nào cũng vậy, đều cần có những trạm dừng chân để du khách nghỉ ngơi, lấy sức tiếp tục bước đi.

Sau 1 - 2 tháng giao dịch thường xuyên thì bạn cũng cần 1 chút thời gian để thư giãn. Điều này sẽ giúp bạn giải tỏa bớt những căng thẳng hay áp lực trong đầu tư, chuẩn bị cho giai đoạn đầu tư mới. Đối với các nhà đầu tư/trader chuyên nghiệp, họ thường dành 1 - 2 tuần đi du lịch sau một thời gian dài giao dịch liên tục. Đặc biệt là sau 1 biến cố khó khăn trên thị trường.

Khi quay trở lại, tinh thần bạn sẽ trở nên phấn chấn hơn, có thể nhìn thấu các yếu tố tác động đến thị trường. Nếu cứ mãi vùi đầu vào bảng điện, đôi khi sẽ giống như bạn đang đi trong rừng mà chẳng hề nhìn thấy cái cây nào vậy! Đừng để bản thân mình bị cuốn theo dòng chảy thị trường như thế, hãy dành thời gian nghỉ ngơi.

     Vậy Thời Gian Này Nên Làm Gì?

Như đã nói ở trên, có thể Quý vị du lịch hay làm bất cứ những gì mình thích. Riêng tôi có một số gợi ý như sau: 

  • Đọc thêm thông tin cập nhật về tình hình doanh nghiệp. Xem kết quả kinh doanh mới và triển vọng sắp tới để chọn lựa danh mục các cổ phiếu quan tâm
  • Nghiên cứu thêm sách về đầu tư, sách về quản lý cảm xúc trong đầu tư, sách về quản lý vốn và danh mục hiệu quả 
  • Gặp gỡ những người đầu tư thành công khi có cơ hội. Các cuộc trao đổi này, không phải là mua gì hay bán gì, mà là những câu chuyện thực tế. Việc này sẽ giúp Quý vị thêm vững tâm cho các lần đầu tư tiếp theo


#6. Đừng chạy theo đám đông

Khi giá cổ phiếu đã dâng cao đến 1 mức mà hầu như ai cũng có một khoảng lời kha khá, đó là lúc bạn nên tỉnh táo. Nhà đầu tư dễ bị cuốn vào vòng xoáy mua bán khi VN-Index tăng điểm mạnh, nó làm họ mất đi cảm giác phòng bị trước những hiểm họa tăng nóng của thị trường.

Cuối những con sóng tăng thường là lúc đám đông hưng phấn tột độ và đó cũng chính là ​thời điểm nguy hiểm nhất , bạn phải học cách nhận biết lúc nào thị trường trở nên giống như vậy. Dấu hiệu đơn giản nhất là khi nhiều chuyên gia tư vấn nhận định mua vào và đánh giá thị trường còn tăng mạnh, hay đơn giản hơn là bác xe ôm, cô bán rau ngoài chợ...cũng ùn ùn kéo đi mua cổ phiếu, ý Khải muốn nói là tâm lý cao trào nở rộ đến từng ngõ phố, thì có lẽ lúc này giá đang nằm ở đỉnh rồi. Bạn muốn thành công trong đầu tư, đôi khi phải biết lúc nào cần đi ngược lại đám đông để tránh bị cuốn theo những hành động mang tính “bầy đàn”.

#7. Khi bạn không chắc chắn, hãy đứng ngoài

Những người mới tham gia đầu tư thường có xu hướng giao dịch trong ngày, đó giống như việc tìm đến cảm giác trải nghiệm một thứ mới mẻ hơn là đầu tư thực thụ. Người mới thường dễ bị cuốn vào các giao dịch liên tục, họ thiếu kiên nhẫn và đầu tư theo bản năng hơn vận dụng quy tắc riêng.

Thực tế, đôi lúc bạn sẽ không cảm nhận được thị trường rõ nét, đó cũng là lúc nên đứng ngoài cuộc chơi, bởi vì nó an toàn cho tài khoản của bạn.

Trong quá trình làm việc với hơn 1.000 nhà đầu tư, từ gạo cội kỳ cựu cho đến những người mới tinh tham gia vào thị trường, tôi thường thấy ở họ đôi khi xuất hiện 1 điểm rất chung đó chính là họ luôn tìm kiếm cơ hội để đầu tư, ít khi họ để tiền bạc của mình có thời gian nghỉ ngơi.

Rõ ràng việc tối đa hoá thời gian vận động của đồng tiền là điều tốt, cộng với công thức kỳ diệu “lãi suất kép” thì đồng vốn của bạn sẽ sinh sôi nảy nở không ngừng. Nhưng chờ đã, như bạn cũng thấy đó, thị trường từ khi thành lập từ năm 2000 cho đến nay, không phải thời điểm nào trong năm cũng đều có sóng tăng để nhà đầu tư tận dụng công thức kỳ diệu này. Có năm thị trường tăng 6 tháng đầu năm, cuối năm thì điều chỉnh và cũng có năm tăng đan xen 3 tháng, điều chỉnh 3 tháng và cứ thế lập lại.

Do tính đặc thù của thị trường Chứng khoán Việt Nam như vậy, dòng tiền tham gia đầu tư là tương đối ngắn hạn cho nên các bạn nên chú ý nguyên tắc này, không phải lúc nào cũng có cơ hội cho bạn kiếm lời trên thị trường mà thay vào đó, để cho tiền bạc nghỉ ngơi đôi khi lại là quyết định đúng đắn.

Những người thành công nhất trong hơn 1000 nhà đầu tư tôi có dịp tiếp xúc trực tiếp qua công việc, thì một nửa trong số đó họ lựa chọn được cổ phiếu “kinh điển” và nắm giữ lâu dài; một nửa còn lại họ tuân thủ nguyên tắc số 7 của tôi là để đồng tiền nghỉ ngơi. Còn lại, những nhà đầu tư lướt sóng liên tục, thật không vui khi phải nói ra điều này, nhưng đa phần họ đều thất bại ! Họ đã kỳ vọng quá mức so với những gì thị trường có thể đáp ứng được và một cái kết “buồn” là điều không thể tránh khỏi.

#8. Hạn chế đuổi theo giá

Khi cổ phiếu tăng trưởng nóng, chúng ta cũng sốt ruột theo, tính kiên nhẫn bị mất dần và thường sử dụng những lệnh thị trường (Market Order) để bắt kịp đà tăng.

Hẳn các bạn đã gặp trường hợp này: mệt mỏi lắm mới canh mua được giá ưng ý, một lúc sau thấy giá cổ phiếu giảm mạnh, cái cảm giác đấy cực kỳ ức chế, bao nhiêu công sức ngồi canh me mới mua được, giờ đổ sông đổ biển.

Tốt nhất nhà đầu tư nên sử dụng lệnh giới hạn (Limit Order) tại 1 mức giá nhất định nào đó và tuân thủ quy tắc đầu tư, hạn chế sử dụng các lệnh mua ngay.

#9. Không nên mua quá nhiều mã cổ phiếu

Nhiều nhà đầu tư thích mua nhiều cổ phiếu để có trải nghiệm tốt, đa dạng hóa danh mục đầu tư. Điều đó giúp họ an tâm hơn khi sở hữu trong tay mọi loại cổ phiếu “hot” trên thị trường. Việc này không sai nhưng nếu tài khoản bạn hiện đang có từ 15 đến 30 mã thì thật sự rất khó quản lý.

Theo nghiên cứu của các chuyên gia tài chính hàng đầu thế giới, nhà đầu tư có vốn dưới 10 tỷ đồng nên chọn danh mục dưới 15 cổ phiếu để dễ quản lý và đạt hiệu quả cao. Khi lượng vốn chúng ta không quá nhiều, chúng ta nên tập trung tỷ trọng vào các cổ phiếu tốt nhất để đảm bảo hiệu quả cao.

Thêm một vấn đề nữa là sẽ rất khó để quản lý nếu danh mục của bạn có từ 15 cổ phiếu trở lên, chắc chắn bạn sẽ bị choáng ngợp bởi những thông tin kiểu như công ty A chia cổ tức 20%, công ty B đại hội cổ đông bất thường, công ty C thay đổi nhân sự chủ chốt, công ty D xây thêm nhà máy...v.v..

#10. Đừng bao giờ mua cổ phiếu với số lượng tối đa tại một mức giá

Rất nhiều nhà đầu tư kể cho Khải nghe cảm giác của họ lúc đó, khi giá bắt đầu tăng lên, nhà đầu tư dần trở nên tự tin hơn, “thương vụ để đời” đang bày ra trước mắt! Không cần phải suy nghĩ thêm, sợ bỏ lỡ cơ hội “ngàn năm có một”, họ quyết định mua tất tay, rồi ngồi rung đùi đinh ninh về một tương lai tươi sáng.

Và kết quả là: rủi nhiều hơn may trong hầu hết các trường hợp như thế. Thứ nhất họ đã quá vội vàng trong việc ra quyết định, thứ nhì vì quá tự tin, họ đặt cược hết số vốn của mình cho 1 cơ hội duy nhất. Bạn nên nhớ rằng dù cho cơ hội đó có tuyệt vời đến đâu thì vẫn có 1 tỷ lệ rủi ro tiềm ẩn trong đầu tư. Chúng ta nên dự trù trường hợp đó xảy ra.

Hầu hết những nhà đầu tư thành công đều chờ đợi thị trường xác nhận lại, sau khi họ đã mua 1 ít trước đó. Nếu tín hiệu xác nhận thành công, họ mới bắt đầu mua thêm. Và đó cũng chính là lý do họ không bao giờ mua được giá đáy thấp nhất và bán được giá đỉnh cao nhất cả. Điều mà rất nhiều người vẫn lầm tưởng là có thể thực hiện được.

#11. Không mua thêm ngay sau một giao dịch đầu tư sai

Bất kể bạn tự tin đến đâu, nếu khoản đầu tư đi sai hướng dẫn đến thua lỗ, hãy bình tĩnh! Việc mua thêm có thể làm cho tình hình trở nên bất lợi đi rất nhiều. Với những mã cổ phiếu tốt, nhà đầu tư mua bình quân giá thì không sao. Tuy nhiên tôi biết hàng chục người đã làm điều đó với cổ phiếu ROS hay HAG trong năm 2017, và bây giờ họ đang thật sự hối hận khi gần như trắng tay.

#12. Học như những kẻ thất bại

Thoạt đầu nguyên tắc này nghe có vẻ trái ngược với những gì mọi người thường nghĩ. Điều đó cũng giống như khi một người muốn trở thành một thám tử lừng danh, thì họ phải hiểu được suy nghĩ của những tên trộm khét tiếng.

Một khi bạn học hỏi với tinh thần của một người thua cuộc, một khi bạn khát khao tìm tòi khám phá, tôi dám cá bạn sẽ mở mang được rất nhiều điều thú vị trên hành trình chinh phục đỉnh cao chứng khoán.

12 nguyên tắc đầu tư này được đúc kết kiến thức từ trải nghiệm đầu tư trong 8 năm của Khải. Mong rằng Ebook này sẽ giúp ích cho bạn một khởi đầu tốt trong quá trình đầu tư. Chúc bạn thành công.

Tóm gọn quan điểm của tôi

Vâng, lời nói dài không bằng hành động thực tế. Tất cả những điều tôi nói ở đây, riêng bản thân tôi đã được trả giá bằng chính đồng tiền của mình. Việc thiếu kỷ luật rèn luyện và tâm lý chạy theo xu hướng đám đông nhiều lúc làm tôi trả giá đắt. Và dĩ nhiên, tôi không muốn bạn mắc phải những điều như tôi. Đồng ý một điều là chúng ta cần phải dành thời gian để rèn luyện những nguyên tắc đầu tư này, sao cho nó trở thành vốn kiến thức và thói quen của mỗi chúng ta thì mới thành công được, nhưng tôi cũng mong sao thông qua những điều này, bạn sẽ tiến gần hơn đến nấc thang thành công trong đầu tư.

Chúc bạn thành công,
Nguồn: Khải Nguyễn Investment

Không có nhận xét nào

Được tạo bởi Blogger.